قالب ستون دو لنگه چیست؟

قالب ستون دولنگه نوعی قالب فلزی برای اجرای ستون های بتنی است که از دو لنگه یا دو بخش اصلی تشکیل می‌شود. از اینرو به قالب ستون دو تیکه نیز شناخته می شود. این دو بخش پس از قرار گرفتن در اطراف آرماتور ستون، به یکدیگر متصل و مهار می‌شوند تا در برابر فشار بتن تازه مقاومت کافی داشته باشند. هدف اصلی این قالب، ایجاد ستون با ابعاد دقیق، سطح مناسب و راستای صحیح است. قالب بندی اصولی ستون اهمیت زیادی دارد، زیرا کوچک‌ترین خطا در تراز یا شاقول قالب می‌تواند بر کیفیت نهایی ستون تأثیر بگذارد.

به علت استفاده قالب دو تیکه ستون در کشور ارمنستان به قالب ستون ارمنی ساز نیز معروف است.

کاربرد قالب ستون دو لنگه

قالب ستون دولنگه بیشتر در پروژه هایی مورد استفاده قرار می‌گیرد که تعداد ستون ها و ابعاد آن ها نسبتاً مشخص است و سرعت اجرای کار اهمیت زیادی دارد.

• ساختمان های یک طبقه
• ساختمان های دو طبقه
• پروژه های مسکونی کوچک
• ساختمان های اسکلت بتنی
• پروژه های عمرانی با ستون های تکراری
• پروژه های ساختمانی در ایران
• پروژه های ساختمانی در کشورهای همسایه مانند ارمنستان و افغانستان

در ساختمان های کم‌طبقه، استفاده از قالبی که وزن مناسبی داشته باشد و بتوان آن را بدون تجهیزات سنگین جابه‌جا کرد، می‌تواند سرعت اجرای کار را افزایش دهد.

مزایای قالب ستون دو لنگه

یکی از مهم‌ترین دلایل استفاده از قالب ستون دولنگه، ترکیب مناسب وزن و سرعت اجرا است. این ویژگی برای پروژه های کوچک و متوسط اهمیت زیادی دارد.

۱. وزن مناسب

قالب دولنگه در مقایسه با برخی سیستم های سنگین قالب بندی ستون، قابلیت جابه‌جایی ساده‌تری در کارگاه دارد.
وزن مناسب قالب باعث می‌شود حمل، نصب و باز کردن آن با نیروی انسانی و تجهیزات ساده‌تر انجام شود.

۲. سرعت بالای قالب بندی

ساختار دولنگه باعث می‌شود عملیات نصب و باز کردن قالب با سرعت انجام شود. این موضوع به خصوص زمانی اهمیت دارد که تعداد ستون های پروژه زیاد باشد و پیمانکار بخواهد در مدت کوتاهی عملیات قالب بندی و بتن ریزی را انجام دهد.

۳. سرعت بیشتر بتن ریزی ستون

یکی از مزیت های مهم این سیستم، فراهم کردن شرایط مناسب برای بتن ریزی سریع ستون است. پس از کنترل آرماتور، نصب قالب، شاقول کردن و مهار قالب، امکان بتن ریزی فراهم می‌شود. سرعت اجرای قالب بندی ستون، در مجموع می‌تواند زمان اجرای اسکلت بتنی را کاهش دهد.

۴. استفاده مجدد

در صورت تولید مناسب و نگهداری صحیح، قالب فلزی ستون دولنگه قابلیت استفاده در چندین مرحله را دارد. این ویژگی باعث می‌شود هزینه قالب بندی در پروژه هایی که ستون های مشابه زیادی دارند، کاهش پیدا کند.

۵. مناسب برای پروژه های کم‌طبقه

برای ساختمان های یک و دو طبقه که معمولاً پروژه هایی با حجم اجرایی محدودتر هستند، استفاده از قالبی با وزن مناسب و سرعت نصب بالا می‌تواند گزینه مناسبی باشد.

قالب ستون دو لنگه چگونه نصب می‌شود؟

اجرای قالب ستون دولنگه باید پس از تکمیل و کنترل آرماتوربندی ستون انجام شود. پیش از نصب قالب، مواردی مانند محل ستون، آکس، تعداد و قطر میلگردها، خاموت ها، کاور بتن و وضعیت کف ستون باید کنترل شوند.

1. کنترل آرماتوربندی ستون
2. مشخص کردن محل دقیق ستون
3. تمیز کردن محل اجرای قالب
4. نصب دو لنگه قالب در اطراف آرماتور
5. اتصال و محکم کردن دو بخش قالب
6. کنترل ابعاد ستون
7. شاقول کردن قالب
8. مهار قالب در برابر جابه‌جایی
9. روغن کاری سطح داخلی قالب
10. کنترل نهایی پیش از بتن ریزی
11. بتن ریزی ستون
12. باز کردن قالب پس از رسیدن بتن به شرایط مناسب

در زمان بتن ریزی باید اتصالات و مهاربندی قالب کنترل شوند تا فشار بتن تازه باعث تغییر شکل یا باز شدن قالب نشود.

اهمیت شاقول بودن قالب ستون

یکی از مهم‌ترین نکات در اجرای قالب ستون دولنگه، کنترل شاقول بودن قالب است.
قالب باید پیش از بتن ریزی از نظر قائم بودن، ابعاد و موقعیت نسبت به محورهای ساختمان کنترل شود.

عدم شاقول بودن قالب می‌تواند باعث اجرای ستون خارج از موقعیت طراحی شده شود. همچنین باز شدن درزهای قالب می‌تواند موجب خروج شیره بتن و ایجاد نقص در سطح ستون شود. بنابراین کنترل اتصالات و مهاربندی پیش از بتن ریزی ضروری است.

قالب ستون دولنگه در ایران و کشور های همسایه

قالب ستون دولنگه به دلیل سادگی، وزن مناسب و سرعت اجرای بالا، برای شرایط بسیاری از پروژه های ساختمانی کوچک
و متوسط مناسب است. این ویژگی ها باعث شده استفاده از این نوع قالب در ایران و بازار برخی
کشورهای همسایه، از جمله ارمنستان و افغانستان، مورد توجه قرار گیرد.

در پروژه هایی که دسترسی به جرثقیل یا تجهیزات سنگین محدود است، وزن مناسب قالب می‌تواند یک مزیت اجرایی مهم محسوب شود.

تفاوت قالب ستون دو تیکه با قالب مدولار

قالب مدولار یکی از سیستم های متداول قالب بندی ستون است و با استفاده از پنل های مختلف و کنج ها می‌توان ستون هایی با ابعاد متفاوت ایجاد کرد. در مقابل، قالب ستون دولنگه بیشتر با هدف اجرای سریع و ساده ستون هایی با ابعاد مشخص طراحی می‌شود. بنابراین انتخاب بین این دو سیستم باید بر اساس تعداد ستون ها، ابعاد ستون، ارتفاع، تعداد دفعات استفاده، سرعت مورد نیاز و شرایط پروژه انجام شود.

قیمت قالب ستون دو لنگه

قیمت قالب ستون دولنگه به عوامل مختلفی مانند ابعاد قالب، ضخامت ورق، نوع پروفیل و تسمه های تقویتی، وزن نهایی، کیفیت ساخت، تعداد قالب مورد نیاز و قیمت روز فولاد بستگی دارد. به همین دلیل برای تعیین قیمت دقیق، بهتر است ابعاد ستون و تعداد مورد نیاز مشخص شود و قالب بر اساس همان مشخصات تولید یا پیشنهاد شود.

خرید و فروش قالب ستون چهار تیکه و قالب ستون دو تیکه در بازار آهن به صورت قالب کارکرده نیز انجام می شود.

تولید کننده قالب فلزی

جمع بندی

قالب ستون دولنگه یکی از گزینه های مناسب برای اجرای سریع ستون بتنی، به ویژه در ساختمان های یک و دو طبقه است. وزن مناسب، جابه‌جایی آسان، سرعت بالای نصب و باز کردن و امکان بتن ریزی سریع از مهم‌ترین مزایای این سیستم محسوب می‌شود. این نوع قالب در ایران کاربرد دارد و با توجه به ویژگی های اجرایی آن، می‌تواند برای پروژه های ساختمانی در کشورهای همسایه مانند ارمنستان و افغانستان نیز گزینه مناسبی باشد. قالب دوتیکه ستون به قالب ارمنی ساز نیز معروف است.

برای انتخاب قالب مناسب، باید ابعاد ستون، ارتفاع، تعداد ستون ها و تعداد دفعات استفاده مشخص شود تا قالب با وزن و استحکام مناسب طراحی و تولید گردد.